امید و نا امیدی (پروین اعتصامی)

كه كس ناسازگاري چون تو نشنيد

                          به هر جا خاطري ديدي شكستي

ز سوزي، ناله اي، اشكي و آهي

                           بساط ديده اشك آلود از تو است

جوانان را بحسرت پير كردن

                                 بدين بي مايگي بازارگاني

رساني هر وجودي را گزندي

                            كشي از دست مهري دامني را

شرارت ريشه انديشه را سوخت

                        هزاران آرزو را آه كردي

ز تاراج تو فارغ، حاصلي نيست

                       بسوي هر ره تاريك راهي است

شوم در تيرگيها روشنايي

                    نشانم پرتوي را با ظلامي

بناي عشق را پيدايش از ماست

                  سليماني پديد آرم ز موري

به هر سرگشته،‌ساماني فرستم

                         خوش آن دل كاندران نور اميد است

شما را هم كند چون ما پريشان

                 كه ماندم در سياهي روزگار

جهان بگريست بر من،‌ بر تو خنديد

                 بكردار تو خود را مي ستودم

چمنها، مرغها، گلها، قفسها

                            همان ناسازگاري، كار من ساخت

گل دوشينه يك شب ماند و پژمرد

                     درشتي ديدم و گشتم يكي آه

شدم اشكي و از چشمي چكيدم

               شكنجي ديدم و گشتم يكي آه

خوشند آري مرا دلها غمناك

             چه فرق از اسب توسن بود يا رام

ترانه جوانبخت

فریدون مشیری

دريا، - صبور وسنگين -

مي خواند و مي نوشت

- "... من خواب نيستم !

خاموش اگر نشستم ،

مرداب نيستم !

روزي كه برخروشم و زنجير بگسلم

روشن شود كه آتشم و آب نيستم !"

****

فریدون مشیری

اي عشق، شكسته ايم، مشكن ما را

اينگونه به خاك ره ميفكن ما را

ما در تو به چشم دوستي مي بينيم

اي دوست مبين به چشم دشمن ما را

******

پروین اعتصامی

فریاد حسرت

به زير پر چو نگه كرد، ديد پيكاني است

نديد در دل شوريده ام چه طوفاني است

كه قلب خرد مرا هم وريد و شرياني است

كه مادري و پرستاري و نگهباني است

نشانه كردن مظلوم، كار آساني است

كه سقف خانه جمعيت پريشاني است

پلنگ حادثه را نيز چنگ و دنداني است

براي فرصت صياد نيز، پاياني است

گداخت سيه، چنين درد را چه درماني است

براي طاير آزاد، جاي جولاني است

هماره بهر توانا، فراخ ميداني است

بساط ماست كه ويران ز باد و باراني است

كه لانه اش گه سعي و عمل،‌دبستاني است

هبر نداشت كه در دست دهر چوگاني است

همين بس است كه او را سري و ساماني است

زمانه را سند و دفتري و ديواني است

كه چند قطه خونم، به دست و داماني است

بهاي خار و خس آشيان ويراني است

به شهر كوچك خود،‌مور هم سليماني است

گرفته دست قضا،‌هر كجا گريباني است

جز اين كه دعوي باطل كند كه انساني است

در اين قبله خودخواه. هيچ شفقت نيست

چو نيك درنگري، هر چه هست عنواني است

احمد شاملو

اينك موج سنگين گذرزمان است كه در من مي گذرد.

اينك موج سنگين زمان است كه چون جوبار آهن در من مي گذرد.

اينك موج سنگين زمان است كه چو نان دريائي از پولاد و سنگ در من مي گذرد.

***

در گذر گاه نسيم سرودي ديگرگونه آغاز كرده ام.

در گذرگاه باران سرودي ديگرگونه آغاز كرده ام.

در گذر گاه سايه سرودي ديگرگونه آغاز كرده ام.

نيلوفر و باران در تو بود

خنجر و فريادي در من.

فواره و رؤيا در تو بود

تالاب و سياهي در من.

در گذرگاهت سرودي دگر گونه آغاز كردم.

***

من برگ را سرودي كردم

سر سبز تر ز بيشه

من موج را سرودي كردم

پرنبض تر ز انسان

من عشق را سرودي كردم

پر طبل تر زمرگ.

سر سبز تر ز جنگل

من برگ را سرودي كردم

پرتپش تر از دل دريا

من موج را سرودي كردم

پر طبل تر از حيات

من مرگ را

سرودي كردم.

*****

هوشنگ ابتهاج

احساس

بسترم

صدف خالي يك تنهايي است

و تو چون مرواريد

گردن آويز كسان ديگري ...

***

مهدی سهیلی

به كه بايد دل بست؟

به كه شايد دل بست؟

سينه ها جاي محبت، همه از كينه پر است .

هيچكس نيست كه فرياد پر از مهر تو را ـ

گرم، پاسخ گويد

نيست يكتن كه در اين راه غم آلوده عمر ـ

قدمي، راه محبت پويد

***

خط پيشاني هر جمع، خط تنهائيست

همه گلچين گل امروزند ـ

در نگاه من و تو حسرت بيفردائيست .

***

به كه بايد دل بست ؟

به كه شايد دل بست ؟

نقش هر خنده كه بر روي لبي ميشكفد ـ

نقشه يي شيطانيست

در نگاهي كه تو را وسوسه عشق دهد ـ

حيله پنهانيست .

***

زير لب زمزمه شادي مردم برخاست ـ

هر كجا مرد توانائي بر خاك نشست

پرچم فتح بر افرازد در خاطر خلق ـ

هر زمان بر رخ تو هاله زند گرد شكست

به كه بايد دل بست؟

به كه شايد دل بست؟

***

خنده ها ميشكفد بر لبها ـ

تا كه اشكي شكفد بر سر مژگان كسي

همه بر درد كسان مينگرند ـ

ليك دستي نبرند از پي درمان كسي

***

از وفا نام مبر، آنكه وفاخوست، كجاست ؟

ريشه عشق، فسرد

واژه دوست، گريخت

سخن از دوست مگو، عشق كجا ؟ دوست كجاست ؟

***

دست گرمي كه زمهر ـ

بفشارد دستت ـ

در همه شهر مجوي

گل اگر در دل باغ ـ

بر تو لبخند زند ـ

بنگرش، ليك مبوي

لب گرمي كه ز عشق ـ

ننشيند بلبت ـ

به همه عمر، مخواه

سخني كز سر راز ـ

زده در جانت چنگ ـ

بلبت نيز، مگو

***

چاه هم با من و تو بيگانه است

ني صد بند برون آيد از آن، راز تو را فاش كند

درد دل گر بسر چاه كني

خنده ها بر غم تو دختر مهتاب زند

گر شبي از سر غم آه كني .

***

درد اگر سينه شكافد، نفسي بانگ مزن

درد خود را به دل چاه مگو

استخوان تو اگر آب كند آتش غم ـ

آب شو، « آه » مگو .

***

ديده بر دوز بدين بام بلند

مهر و مه را بنگر

سكه زرد و سپيدي كه به سقف فلك است

سكه نيرنگ است

سكه اي بهر فريب من و تست

سكه صد رنگ است

***

ما همه كودك خرديم و همين زال فلك

با چنين سكه زرد ـ

و همين سكه سيمين سپيد ـ

ميفريبد ما را

هر زمان ديده ام اين گنبد خضراي بلند ـ

گفته ام با دل خويش:

مزرع سبز فلك ديدم و بس نيرنگش

نتوانم كه گريزم نفسي از چنگش

آسمان با من و ما بيگانه

زن و فرزند و در و بام و هوا بيگانه

« خويش » در راه نفاق ـ

« دوست » در كار فريب ـ

« آشنا » بيگانه

***

شاخه عشق، شكست

آهوي مهر، گريخت

تار پيوند، گسست

به كه بايد دل بست ؟

به كه شايد دل بست ؟

رهی معيری

آشوب انجمن

مرو که با دو لبت گفتگوی من باقيست

هزار شکوه سرودم ولی سخن باقيست

چو برق ميروی از آشيان ما بکجا ؟

هنوز مشت خسی بهر سوختن باقيست

به عيش کوش و ز غم های تازه باک مدار

گرت پياله يی از باده يی کهن باقيست

شبی در حلقه رندان حديث موی تو رفت

گذشت عمری و آشوب انجمن باقيست

دمی نشستی و رفتی ولی به محفل ما

هنوز بوی گل و عطر ياسمن باقيست

اگرچه گردش گردون مرا هلاک نکرد

ولی ز گردش چشمت اميد من باقيست

بهار حسن تو نازم که صد چمن پژمرد

ولی طراوت گلهای اين چمن باقيست

به پای دوست سر افشاندن است وجان دادن

بهانه که مرا بهر زيستن باقيست

ز دست غير مرا شکوه نمانده رهی

ولی شکايتم از دست خوشتن باقيست

چند رباعی از مسعود سعد

ترانه « دنیای وحشی » اثر "کت استیونس"

ترانه « دنیای وحشی » اثر "کت استیونس"

(دنیا وحشی )

اکنون که همه چیزم را به خاطر تو از دست داده ام
تو می گویی که می خواهی راه جدیدی را آغاز کنی
وقلب مرا
وداع با تو می شکند
محبوبم غصه دارم
که می خواهی از پیشم بروی
پس مواظب خودت باش
امیدوارم
که لباس هایی زیبا به تن کنی
اما بدان که بسیاری از خوبیها
درراهی که تو می روی ، به بدی تبدیل خواهند شد

آه محبوبم چه دنیای بی رحمی است
چه سخت است ادامه راه تنها با یک لبخند

من همیشه تو را همچون دختر بچه ای به یاد دارم
می دانی که من
از دست سرنوشت چه ها دیده ام
قلب من می شکند
چون هرگز نمی خواهم که
تو را دخترکی غمناک ببینم
دختر خوبی باش
حال که می خواهی بروی
برو ولی مواظب خودت باش
امیدوارم که
دوستان بسیاری بیابی
اما بدان که بدی نیز بسیار است
و آگاه باش

آه عزیزم،محبوبم چه دنیای بی رحمی است

« سه گپ تنهایی»

« سه گپ تنهایی»

عشق

عشق گاهی رویش برگ است در تن پوش خاک

عشق گاهی ناودان گریه اشک بهار

عشق گاهی طعنه بر سرو است در بالای دار

عشق گاهی یک تلنگر بر زلال تنگ نور

پیچ و تاب ماهی اندیشه در ژرفای تور

عشق گاهی می رود آهسته تا عمق نگاه

همنشین خلوت غمگین آه

..............ادامه دارد

از شاعر گمنام انگلیسی ترجمه مینو مشیری

تقديم به تمام كسانى كه عزيزى از دست داده‏اند.

بر سر مزارم نايست و زارى مكن‏

من آنجا نيستم. من نخوابيده‏ام.

من آن هزاران نسيم وزانم.

من آن بارقه‏هاى الماس بر برفم.

من پرتو آفتابم بر گندمزار.

من باران ملايم پائيزم.

هنگامى كه در سكوتِ سپيده بيدار مى‏شوى‏

من صداى بال بالِ پرندگان آرامم‏

در پروازى دايره‏وار.

من نور مهربان ستارگان شبتابم.

بر سر مزارم نايست و زارى مكن‏

من آنجا نيستم؛ من نمرده‏ام.

ملت عشق آنماری شمیل

ملت عشق

آنِماری شيمل

ترجمه خسرو ناقد

منوچهر آتشی

آنا آخماتوا

نه بالِ غريبه‏ها

هيچ يك مرا پناه ندادند،

در آن زمان، در آن مكان‏

من زير پوشش اندوهِ مردم خويش‏

زندگى مى‏كردم.

فدریکو گارسیا لورکا

تنديس‏هاى باغ ما

زندگى را از سر خواهند گرفت‏

پيكره‏هاى آپولون⁽¹⁾ در باغچه ياسمن‏

دَم برخواهند كشيد.

در باغها، چه شيرين و مِه‏آلوده‏

هوس‏

بر لب‏هاى همسران‏

روشنى بلورين مى‏نشاند.

بیژن ترقی

بياد بود اوقات خوشى كه با سروده‏هاى ناب شاعرى بنام «احمد حيدربيگى» گذراندم و سير عالم‏ملكوت نمودم. بيژن ترقى‏

اشعار

قطعه تازه یاب علی اکبر دهخدا

ديوان اشعار استاد على‏اكبر دهخدا را زنده ياد دكتر محمد مُعين گردآورى كرد و بعد هم آقاى دكتر دبير سياقى بااضافات به تجديد چاپ آن اقدام فرمود و سپس ديگران ـ نمى‏دانم با اجازه و يا بى‏اجازه ـ تجديد چاپ كردند. اما هنوزدر گوشه و كنار جُنگ‏ها و مطبوعات گذشته آثارى از استاد به دست مى‏آيد و اين خود وظيفه اهل فرهنگ است كه هركجا آثارى از استاد به دست آورند كه در ديوان او نيامده باشد نسبت به چاپ و نشر آن ابيات چه منظوم و چه منثوراقدام فرمايند. نگارنده سال گذشته قطعه‏اى از استاد به دست آوردم كه در اختيار دوست فرزانه‏ام جناب دهباشى گذاردم ودر بخارا به چاپ رسيد. اخيراً در نامه فرهنگيان زنده ياد عبرت نائينى كه كتابخانه مجلس شوراى اسلامى از روى خطمؤلف به چاپ رسانيده است به قطعه‏اى بسيار زيبا در شرح احوال حيدرعلى كمالى نائينى اصفهانى دست يافتم كه‏دريغم آمد كه اين قطعه زيبا در اختيار نباشد و كمنام بماند لذا آن را براى دهباشى عزيز فرستادم كه در بخارا چاپ كند تاسود آن عام باشد از نوشته عبرت و سعيد نفيسى پيدا است كه استاد دهخدا با حيدرعلى كمالى اصفهانى دوستى و رفت‏و آمد بسيار داشته است در نامه فرهنگيان آمده است كه حيدرعلى كمالى:

«در نظر دوستانش اهميتى به سزا داشت. وقتى از اسب به زمين افتاد ودستش را آسيبى رسيد ميرزا على‏اكبرخان دهخدا كه يكى از دانشمندان بزرگ‏ايران است و ترجمت حالش را ازين پيش نبشتم آن حادثه را قطعه‏اى سروده وآن اين است.»⁽¹⁾

جز راستى نداشت چو در ساحت تو راه‏

دست چپ تو چرخ همانا بدان شكست‏

نى نى كه چرخ دشمن خونين راستى است‏

دست تو را به كين كشى راستان شكست‏

چون شاعران نگويم پشت فلك خميد

جوزا دو تا شد و كمرِ كهكشان شكست‏

ليكن تو نيك دانى كاحباب را زغم‏

خنجر بدل خليد و به چشم استخوان شكست‏